Сахафильм (тэрилтэ) — барыллар ыккардыларынааҕы ураты

9406 баайт эбиллибит ,  7 сыл ынараа өттүгэр
көннөрүү туһунан суруллубатах
=== Тэрилтэ туһунан ===
 
"Сахафильм" судаарыстыбаннай национальнай киинэ хампаанньа.
 
1992 с. "Северфильм" диэн айар холбоһук [[Николаев Михаил Ефимович|М.Е. Николаев]] ыйааҕынан тэриллибитэ. Кэлин бу тэрилтэ ''"Сахафильм" судаарыстыбаннай национальнай киинэ хампаанньа'' аатын ылбыта. Генеральнай дириэктэринэн [[Доллу (Сивцев Степан Николаевич)|С.Н. Сивцев-Доллу]], уус-уран салайааччынан [[Романов Алексей Семенович|А.С. Романов]] буолбуттара. 2004 сыллаахха тэрилтэҕэ ''Кинохроника студията'' уонна ''СӨ киинэлэрин судаарыстыбаннай пуондата'' холбоммуттара<ref>Энциклопедия культуры и искусства Якутии. Бастакы кинигэ. Бичик, Дьокуускай, 2011</ref>.
 
"Сахафильм" арыллыаҕыттан араас жанрга сүүсчэкэ киинэ уһулунна.
Аан маҥнайгы толору метражтаах киинэ - [[Хара Мааска (киинэ)|"Хара мааска"]] (реж. [[Аржаков Никита Иннокентьевич|Н. Аржаков]], 2002) - "Сокуон уонна уопсастыба" диэн 6-с Москубатааҕы детектив киинэ фестивалыгар «Бастыҥ детектив киинэ» ааты ылбыта (Москуба к., 2004 с.), ону таһынан Италияттан, Францияттан, Испанияттан, Кореяттан кэлбит 150 киинэттэн 6 бастыҥ иһигэр киирбитэ.
[[Оҕонньор (киинэ)|«Оҕонньор»]] диэн киинэ (реж. [[Аржаков Никита Иннокентьевич|Н. Аржаков]], 2003 с.) СНГ уонна Прибалтика омуктарын кинематографияларын VIII Форумугар кыттыбыта (2004).
[[Оҕонньор (киинэ)|«Оҕонньор»]] (реж. [[Аржаков Никита Иннокентьевич|Н. Аржаков]], 2003 с.), [[Оҕо куйуурдуу турара (киинэ)|«Оҕо куйуурдуу турара»]] (реж. [[Борисов, Андрей Саввич|А.Борисов]], 2003 с.) 2004 сыллаахха Владивостокка ааспыт «Меридианы Тихого» диэн Азия уонна Тихэй океан омуктарын икки ардыларыннааҕы фестивалга көстүбүттэрэ.
[[Ильмень үрдүнэн туруйалар (киинэ)|«Ильмень үрдүнэн туруйалар»]] диэн Улуу Кыайыы 60 сылыгар анаммыт Саха сириттэн сылдьар саллааттар туһунан киинэ СӨ Президенин [[Вячеслав Штыров|Штыров В.А.]] махталын ылбыта (ыам ыйа, 2005 с.). Бу киинэ Саха сиригэр эрэ буолбакка, Москуба, Санкт-Петербург, Старая Русса, Страссбург (Франция) куораттарга ситиһиилээхтик көрдөрүллэн, дьон-сэргэ биһирэбилин ылбыта. Сэтинньи 16 күнүгэр СӨ Президенин ыйааҕынан, [[Ильмень үрдүнэн туруйалар (киинэ)|«Ильмень үрдүнэн туруйалар»]] киинэ айар бөлөҕө (сценарий ааптара [[Неймохов Егор Петрович|Неймохов Е.П.]], хартыына дириэктэрэ [[Доллу (Сивцев Степан Николаевич)|С.Н. Сивцев-Доллу]], туруорааччы режиссер [[Аржаков Никита Иннокентьевич|Н. Аржаков]], устааччы Аммосов И.И.) П.А. Ойуунускай аатынан Государственнай бириэмийэ лауреата буолбута.
"Сахафильм" айар бөлөҕө "Чыҥыс Хаан ыйааҕынан" (реж. А. Борисов, 2009 с.) диэн улахан бырайыакка кыттыбыта. Киинэ сүрүн устааччыта "Сахафильм" оператора Юрий Бережнов этэ.
2010 с. СӨ Президенин уонна СӨ салалтатын сакааһынан "Сахафильм" Аҕа дойду сэриитигэр кыттыбыт саха снайпердарын туһунан уус-уран киинэ устар. [[Снайпер саха (киинэ)|«Снайпер саха»]] ([[Аржаков Никита Иннокентьевич|Н. Аржаков]]) 2010 с. Кыайыы күнүгэр тахсар, бу киинэттэн саҕалаан «Сахафильм» «Мосфильми» кытары үлэлэһэр буолар.
Никита Аржаков сэрии тематыгар үлэлэрэ элбэх наҕыраадалардаах, Россия кинокритиктэрин хайҕалларын ылаллар. Маны таһынан, [[Аанчык (киинэ)|«Аанчык»]] диэн кииэнэ 2011 с. «Nuits Polaires 2011» - «Үрүҥ түүннэр 2011» диэн Парижка ааспыт фестивлга Жюри биһирэбилин (фестивал 3 анал бирииһиттэн биирдэстэрэ) ылбыта.
[[Снайпер саха (киинэ)|«Снайпер саха»]] 2011 с. бэс ыйын 26 күнүгэр Киинэ дьиэтигэр буолбут 33-с Москубатааҕы омуктар икки ардыларынааҕы киинэ фестивалыгар Россия бастыҥ киинэлэрин кытта көстүбүтэ. Онтон 2012 с. ыам ыйын 16 күнүгэр, Монте-Карлотааҕы 7-с аһымал киинэ фестивалыгар Никита Аржаков [[Снайпер саха (киинэ)|«Снайпер саха»]] үлэтин иһин «Бастыҥ режиссер» диэн ааты ылбыта биллибитэ, онтон киинэ бэйэтэ - «Бастыҥ уус-уран кубулуйуу» диэн ааты.
«Сахафильм» Саха сиригэр киинэни устар уонна оҥорон таһаарар тэрилтэлэртэн сүрүннэрэ. Манна элбэх биллэр режиссердар, оператордар, сценаристар үлэлииллэр<ref>[http://sakhafilm.ya1.ru/]Сахафильм кинокомпания ситим-сирэ</ref>.
 
=== Сахафильм киинэлэрэ ===
 
* [[Аанчык (киинэ)|«Аанчык»]], 2006 с.
* [[Биhирэм (киинэ)|«Биhирэм»]] (Сватовство), 1997 с.
* [[Бэйэ дьоно (киинэ)|«Бэйэ дьоно» (Свои люди)]], 1996 с.
* [[Биhиги Сүөдэрбит (киинэ)|«Биhиги Сүөдэрбит» (Наш Федор)]], 2000 с.
* [[Дьукаах (киинэ)|«Дьукаах» (Поселенец)]], 1996 с.
* [[Дьарапылаан (киинэ)|«Дьарапылаан» («Аэроплан»)]], 2003 с.
* [[Ильмень үрдүнэн туруйалар (киинэ)|«Ильмень үрдүнэн туруйалар»]], 2005 с.
* [[Красивая жизнь (киинэ)|«Красивая жизнь»]], 2004 с.
* [[Куоратчыт (киинэ)|«Куоратчыт»]], 2008 с.
* [[Крылья (киинэ)|«Крылья»]], 2008 с.
* [[Мааппа (киинэ)|«Мааппа»]], 1986 с.
* [[Мэник (киинэ)|«Мэник» (Шалунишка)]], 2003 с.
* [[Мэник-2 (киинэ)|«Мэник-2»]], 2007 с.
* [[Наахара (киинэ)|«Наахара»]], 2007 с.
* [[Оҕо куйуурдуу турара (киинэ)|«Оҕо куйуурдуу турара»]] (« Мальчик и озеро»)]], 2003 с.
* [[Оҕонньор (киинэ)|«Оҕонньор»]] («Старик»), 2003 с.
* [[Ол сайын (киинэ)|«Ол сайын»]] (Прошлым летом), 1996 с.
* [[Өтөх (киинэ)|«Өтөх» (Урочище)]], 1996 с.
* [[Плисада (киинэ)|«Плисада»]], 2006 с.
* [[Суор тиһэх кыланыыта (киинэ)|«Суор тиһэх кыланыыта» (Последний крик ворона)]], 2000 с.
* [[Сибиэннях сир (киинэ)|«Сибиэннях сир» (Бесплодные земли)]], 2008 с.
* [[Снайпер саха (киинэ)|«Снайпер саха»]], 2010 с.
* [[Таал–Таал эмээхсин (киинэ)|«Таал–Таал эмээхсин»]], 2008 с.
* [[Тулабыт барыта хайалар(киинэ)|«Тулабыт барыта хайалар» (Вокруг только горы)]], 1995 с.
* [[Төлөрүйүү (киинэ)|«Төлөрүйүү» (Перелом)]], 1996 с.
* [[Тайбаан арыы (киинэ)|«Тайбаан арыы» (Остров Тайвань)]], 1998 с.
* [[Түүҥҥү кыыс (киинэ)|«Түүҥҥү кыыс» («Девушка-видение»)]], 1999 с.
* [[Тапталым хара кытыла (киинэ)|«Тапталым хара кытыла» («Черный берег моей любви»)]], 2003 с.
* [[Туман буолбут таптал(киинэ)|«Туман буолбут таптал»]] («Марево любви»), 2007 с.
* [[Хара мааска (киинэ)|«Хара мааска» (Черная маска)]], 2002 с.
* [[Хараҥаҕа тыкпыт сырдык (киинэ)|«Хараҥаҕа тыкпыт сырдык» («Свет во тьме»)]], 2003 с.
* [[Ыыт мигин дойдубар (киинэ)|«Ыыт мигин дойдубар» (Отпусти меня на родину)]], 2002 с.
* [[Эргиир (киинэ)|«Эргиир» (Круговорот)]], 2007 с.
* [[Якутск – Колыбельная (киинэ)|«Якутск – Колыбельная»]], 2000 с.
 
== Быһаарыылар ==
 
[[Категория:Тэрилтэлэр]]
[[Категория:Киинэ]]
[[Категория:Саха киинэтэ]]
82

уларытыы