Орангутан — барыллар ыккардыларынааҕы ураты

1158 баайт эбиллибит ,  4 сыл ынараа өттүгэр
көннөрүү туһунан суруллубатах
Тиэк: редактор вики-текста 2017
Тиэк: редактор вики-текста 2017
[[Билэ:Orangutan -Zoologischer Garten Berlin-8a.jpg|мини|Берлин зоопаркатын орангутана]]
'''Орангутан''' — киһитиҥи эбисийээнэлэр, [[Индонезия]] [[Калимантан]] уонна [[Суматра]] арыыларыгар тарҕанан олорор кыыл. Үс көрүҥҥэ арахсаллар: ''Pongo abelii'' — Суматра арыы хоту өртүгэр баар кыыл, ''Pongo pygmaeus'' — Калимантан арыыга баар кыыл уонна бу соторутааҕыта саҥа арыллыбыт биис — ''Pongo tapanuliensis'' — Суматра арыы хотугу-арҕаа Тоба диэн күөл тула тыаларыгар тарҕанан олорор. Аан дойду үрдүнэн маска ыттар эбисийээнэлэртэн ордук улаханнара<ref>{{Книга:Полная иллюстрированная энциклопедия. «Млекопитающие». Кн. 1|с=421}}</ref>. Сорох чинчийээччилэр кинилэри киһи кэнниттэн иккис өйдөөх кыылынан ааҕаллар<ref>[http://www.membrana.ru/particle/10376 Орангутан возглавил рейтинг интеллектуалов среди приматов<!-- Заголовок добавлен ботом -->]</ref><ref>[http://www.ranker.com/list/the-15-smartest-animals-on-earth/analise.dubner?var=3&utm_expid=16418821-174.5vlqpgn-RoaJUIiApA53hg.2&utm_referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.ru%2F Smartest Animals: List of Most Intelligent Animal Ranking<!-- Заголовок добавлен ботом -->]</ref>.
 
== Тас көрүҥэ ==
Орангутаннар улахан кыыллар, саастаах атыыр уһуна 1,5 м тиийэр, ыйааһына — 50-90 киилэҕэ дылы. Тыһылара быдан кыралар, уһуннара 1 м дылы, ыйааһыннара 30 50 киилэҕэ дылы. Калимантан орангутана Суматра киэниттэн улахан. Эттэрэ бөдөҥ, былчыҥнара сайдыылаах. Кэлин лабаалара кылгастар, илиҥҥэлэрэ уһуттар, бэрбээкэйигэр тиийэллэр. Түүлэрэ уһун, сэдэх, кыһыллыҥы-кугас өҥнөөх, санныгар уһун баттахтаах.
Төбөтө улахан, кэтит сэбэрэлээх, уһун сүүстээх уонна өтө анньа сылдьар сирэйдээх. Саастаах атыырдар иэдэстэригэр сыа урдаах, уос уонна сэҥийэ бытыктаах.
 
== Сүтэр куттала ==
 
== Ылыллыбыт сир ==
 
[[Категория:кыыллар]]
[[Категория:сэдэх кыыллар]]
[[Категория:Харамайдар]]
671

уларытыы