Алтынньы 2 — барыллар ыккардыларынааҕы ураты

750 баайт эбиллибит ,  3 ый ынараа өттүгэр
көннөрүү туһунан суруллубатах
'''Алтынньы 2''' диэн [[ГрегорианГригориан халандаара|ГрегорианГригориан халандаарыгар]] сыл 275-с күнэ ([[ордук хонуктаах сыл]]га 276-c күнэ). Сыл бүтүө 90 күн баар.
 
== Бэлиэ күннэр ==
* {{Флагификация|ООН}} — Дойдулар ардыларынааҕы күүһүлээһин суох буолуутун күнэ (день ненасилия)
* {{Флагификация|СНГ}} — Профессиональнай-Идэтийбит техническэй үөрэх күнэ
* {{Флагификация|Финляндия}} — СельдьСөлүөккэ бырааһынньыгабалык күнэ.
 
== Түбэлтэлэр ==
* [[1187]] — Эгиипэт уонна Сиирийэ султаана Саладин Иерусалим куораты ылбыт, бу түбэлтэ [[Үһүс Кириэстээх бохуот]] төрүөтүнэн буолбута.
* [[1552]] — Нуучча ыраахтааҕыта [[Уордаах Уйбаан]] сэриилэрэ [[Казан]]ы куораты ылбыттар, ''Казан ханлыга'' [[Арассыыйа]]ҕа холбоммут.
* [[1836]] — [[Чарльз Дарвин]] «Бигль» хараабылынан 5 сыл кэриҥэ устубут айаныттан дьиэтигэр төннүбүт, кини бу айан кэмигэр муспут билиитэ эволюция түөрүйэтин олохтууругар олук буолбута.
* [[1946]] — [[АХШ]]-га «Ыраах томтор» диэн бастакы «мыыла операта» жанрдаах сериал премьерата буолбут.
* [[1974]] — Саха сиригэр сир аннынааҕы саахаллаах ядернай дэлби тэптэриилэртэн биирдэстэрэ 1,7 килотонналаах «Кристалл» оҥоһуллубут. Билиҥҥи [[Мирнэй улууһа|Мирнэй улууһун]] [[Удачнай]] куоратыттан 2,5 км хоту диэки 98 метр дириҥҥэ Хайа-байытар комбинат хвостохранилищетын быһытын тутаары дэлби тэптэриллибит. Былаан быһыытынан бу 8 дэлби тэптэрииттэн бастакыта эбит. Ол эрэнэрээри бастакы сырыыга радиациялаах былыт халлааҥҥа өрө күөрэйэн тахсыбыт уонна тыалынан тулалыыр иччитэх сирдэринэн тарҕаммыт. 5 күнүнэнхонугунан радиация таһыма намтаан дьон бу территорияҕа киирэр кыахтаммыттар. 1992 сылтан саҕалаан радиациялаах буору Удачнай карьерын отвалынан саба көмөн, тоҥ буорунан дьапталҕа оҥорон «саркофаг» туппуттара.
* [[1987]] — ССРС Киин тэлэбиидэнньэтигэр «Взгляд» бырагыраамма аан бастаан тахсыбыт.
* [[2004]] — [[Лондон|Лондоҥҥа]] бастакы пааркаҕа сүүрүү, о.э. ''паркран'' ([[ааҥыл тыла|ааҥыл.]] parkrun), тэрээһинэ буолбут. ''Паркран'' диэн аан дойду үрдүнэнэн куорат пааркаларыгар ыытыллар 5 килэмиэтирдээх сүүрүү. Бу сүүрүү күрэхтэһии буолбатах, ол эрээри бириэмэни ааҕаллар. [[Дьокуускай]]га ''паркран'' 2018 сылтан ыла кыһыннары-сайыннары субуота аайы сарсыарда 9 чааска куорат пааркатыгар ыытыллар.
* [[2006]] — 2942 №-дээх «[[Саха Өрөспүүбүлүкэтин Кыһыл кинигэтэ|Саха Өрөспүүбүлүкэтин Кыһыл кинигэтин]] туһунан» Саха Өрөспүүбүлүкэтин Бэрэсидьиэнин Ыйааҕа тахсыбыт. Саха Өрөспүүбүлүкэтин Кыһыл кинигэтигэр барыта 367 үүнээйи уонна тэллэй (337 тымырдаахтар, 13 муох, 7 лабыкта, 10 тэллэй); 112 харамай (16 үөн-көйүүр, 6 балык, 3 уу-хонуу харамайдара, 2 сыылааччылар, 68 көтөр, 17 үүтүнэн иитээччилэр) көрүҥнэрэ киирбиттэр.
 
== Төрөөбүттэр ==
* [[1858]] — [[Урсик|Константин Неустроев - Урсик]] — народник-революционер, сахаттан биир бастакы учуонай. 1881 сыллаахха Петербурдааҕы университет физикофизика-математическайматематика факультетын ситиһиилээхтик бүтэрбит саха бастакы үрдүк үөрэхтээхтэриттэн биирдэстэрэ.
* [[1869]] — [[Махатма Ганди]] (дьиҥнээх аата Моhандас Карамчанд Ганди) — [[Ииндийэ]] тутулуга суох буолуутун хамсааhынын тутаах басхана. [[Сатьяграhа]] диэн [[тирания]]ны күргүөмнээх [[олохтоох бас бэринимии]]нэн утарылаhыы философиятынбөлүһүөпүйэтин айааччыта.
 
== Өлбүттэр ==
* [[1861]] — [[Уваровскай Афанасий Яковлевич|Афанасий Уваровскай]] — Саха уус-уран литературатынлитэрэтиирэтин бастакы хараҥаччыта. Үлэтин хайысхатынан Саха Сирин араас улуустарын, [[Лаамы байҕал]] кытылын, [[Чумикаан|Үт]] сиригэр тиийэ кэрийбитин туһунан ахтыылары хаалларбыта. Ону кытары сахаларга [[Саха сиригэр олохтоох салайыныы үөскээһинэ, сайдыыта|«Степной дума»]] диэн бэйэни салайыныы органауоргана тэриллэригэр сүҥкэн кылаатын киллэрбитэ.
* [[1985]] — [[Бурцева Елизавета Ивановна|Елизавета Бурцева]] (12.07.1912 төр.) — ыанньыксыт, СоциалистическайСоциалистыы Үлэ Дьоруойа, [[Уус-Алдан улууһа|Уус-Алдан улууһун]] ытыкЫтык киһитэ.