Олимпия оонньуулара диэн омуктар икки ардыларынааҕы элбэх спорт көрүҥнэрдээх күрэхтэhиилэр. Олимпия оонньуулара икки көлүөнэлээхтэр. Бастакынан буолаллар Былыргы Грецияҕа Олимпияҕа ыытыллар Былыргы Олимпия оонньуулара. Иккиhэ Аныгы Олимпия оонньуулара буолаллар, кинилэр аан бастаан 1896 с. Греция киин куоратыгар Атинаҕа ыытыллыбыттара. Кинилэри Эвангелос Заппас диэн грек филантроба үбүлээбитэ. Олимпия оонньуулара түөрт сылга биирдэ ыытыллаллар, кинилэр сайыҥҥыларга уонна кыhыҥҥыларга арахсаллар. Параолимпия оонньуулара уонна Ыччат Олимпия оонньуулара Олимпия Хамсааhыныгар киирэллэр.

Биэс Олимпия бэhилэхтэрэ.

Омуктар Икки Ардыларынааҕы Олимпия Комитета (ООК) 1894 с. тэриллибитэ, тэрийээччитэ Пьер де Кубертен. ООК "Олимпия Хамсааhынын" тутаах органа, аан дойду спорт федерацияларын бииргэ түмэр уонна Оонньуулары тэрийиинэн дьарыктанар. Олимпия оонньууларын девиhа: Citius, Altius, Fortius (лат. Түргэнник, Үрдүктүк, Күүскэ).

Иччилер Олимпията Оонньуулара
Сайыҥҥы Оонньуулар — Гуораттар Кыhыҥҥы Оонньуулар — Гуораттар
Сыл …-ис Олимпиад Гуорат Дойду Ах. Гуорат Дойду
1896 I Атина (1) Греция (1)
1900 II Париж (1) Франция (1)
1904 III Сент Луис (St. Louis), Миссури (1) АХШ (1)
1906 Атина Греция
1908 IV Лондон (1) Улуу Британия (1)
1912 V Стокһольм (1) Швеция (1)
1916 VI Берлин Германия Империята
1920 VII Антуерп (Antwerp) (1) Бельгия (1)
1924 VIII Париж (2) Франция (2) I Шамоний (Chamonix) (1) Франция (1)
1928 IX Амстердам (1) Нидерланд (1) II Сант Моритс (St Moritz) (1) Швейцария (1)
1932 X Лос Андьелес, Калифорния (1) АХШ (2) III Лейк Пласид (Lake Placid), Нью Йорк (1) АХШ (1)
1936 XI Берлин (1) Германия (1) IV Гармиш-Партенкирхен (Garmisch-Partenkirchen) (1) Германия (1)
1940 XII ТокиоХельсинки ДьоппуонФинляндия V Саппоро→Сант Моритс→Гармиш-Партенкирхен ДьоппуонШвейцарияГермания
1944 XIII Лондон Улуу Британия V Кортина д'Ампедзо (Cortina d'Ampezzo) Италия
1948 XIV Лондон (2) Улуу Британия (2) V Сант Моритс (2) Швейцария (2)
1952 XV

Хельсинки]] (1)

Финляндия (1) VI Осло (1) Норвегия (1)
1956 XVI Мельбурн (1) +

Стокһольм (2)

Аустралиа (1) +

Швеция (2)

VII Кортина д'Ампедзо (Cortina d'Ampezzo) (1) Италия (1)
1960 XVII Ром (1) Италия (1) VIII Цкыаа Ваалий (Squaw Valley), Калифорния (1) АХШ (2)
1964 XVIII Токио (1) Дьоппуон (1) IX Инсбрук (Innsbruck) (1) Австрия (1)
1968 XIX Мехико (1) Мексика (1) X Гренобл (Grenoble) (1) Франция (2)
1972 XX Мүнхэн (1) Германия (2) XI Саппоро (1) Дьоппуон (1)
1976 XXI Монреал, Куэбэк (1) Канаада (1) XII Инсбрук (Innsbruck) (2) Австрия (2)
1980 XXII Москва (1) ССРС (1) XIII Лейк Пласид (Lake Placid), Нью Йорк, штат (2) АХШ (3)
1984 XXIII Лос Андьелес, Калифорния (2) АХШ (3) XIV Сараево (1) Югославия (1)
1988 XXIV Сеул (1) Соҕуруу Кэриэйэ (1) XV Калгари, Альберта (1) Канаада (1)
1992 XXV Барселона (1) Испания (1) XVI Албертвил (Albertville) (1) Франция (3)
1994 XVII Лиллеһаммр (Lillehammer) (1) Норвегия (2)
1996 XXVI Атланта, Дьордьия (1) АХШ (4)
1998 XVIII Нагано (Nagano) (1) Дьоппуон (2)
2000 XXVII Сидней (1) Аустралиа (2)
2002 XIX Солт Лэйк Сити (Salt Lake City), Юта (1) АХШ (4)
2004 XXVIII Атина (2) Греция (2)
2006 XX Турин (Torino) (1) Италия (2)
2008 XXIX Пекин (1) Кытай (1)
2010 XXI Ванкувер, Британия Колумбията (1) Канада (2)
2012 XXX Лондон (3) Улуу Британия (3)
2014 XXII Сочи (1) Арассыыйа (1)
2016 XXXI Рио де Жанейро (1) Бразилия (1)
2018 XXIII Пиоҥчаҥ (1) Соҕуруу Кэриэйэ (1)
2021 XXXII Токио (2) Дьоппуон (2)
2022 XXIV Пекин (2) Кытай (2)